• Interieur van het Gelders Huisje.

Ware filantroop uit de Betuwe

Armelui en gevallen vrouwen

door Kees Zwaan

ANNA PAULOWNA De Betuwse Dominee Otto Heldring was in zijn tijd, de negentiende eeuw, diep begaan met het lot van arme mensen in zijn omgeving. Hij toonde zich een ware filantroop en was oprichter van tehuizen voor 'gevallen vrouwen' en moeilijk opvoedbare kinderen. Armoede was in zijn omgeving een veel voorkomend verschijnsel waar hij zijn hele leven tegen vocht. Hij bemoeide zich dan ook persoonlijk met de armen, die het vooral in strenge winters bijzonder moeilijk hadden.

GELDERSE BUURT Heldring plaatste in 1846 een noodkreet in een landelijke krant en zo kwam het dat er in de Anna Paulowna polder armelui uit Gelderland kwamen wonen. Er werden 34 kleine woninkjes gebouwd (in de Gelderse Buurt). Het was de bedoeling dat de nieuwkomers alhier een bestaan gingen opbouwen door te gaan werken bij grote boeren en een lapje grond bij hun huisje te bewerken.

Hoogstpersoonlijk bracht Heldring 25 'bruikbare' gezinnen per trekschuit naar Anna Paulowna. In een van de kleine huisjes gaf een meegereisde schoolmeester les aan de kinderen.

ZILTE WOESTENIJ De mannen konden meteen na aankomst beginnen met het bewerken van hun 'eigen' lapje grond. Toch bleek het leven in de polder (een zilte woestenij) veel te zwaar. Negen gezinnen vertrokken al binnen een jaar weer naar hun geliefde geboortegrond. Anderen bleven noodgedwongen omdat ze geen geld meer hadden om terug te gaan naar de Betuwe.

HOENDERDAELL Er is één Gelders huisje behouden gebleven. Deze is steen voor steen afgebroken en weer opgebouwd op het terrein van dierenpark Hoenderdaell in Anna Paulowna. Via het wandelpad aan de rand van het park is het huisje te bereiken. Iedere zondag is er van 14.00 tot 17.00 uur een vrijwilligster aanwezig die graag van alles over het huisje en de geschiedenis ervan vertelt. Een gratis bezoekje aan het leuke huisje is zeker de moeite waard.